राति ढिलोसम्म जागा बस्ने र पर्याप्त निद्रा नलिने बानीले कलेजोको स्वास्थ्यमा गम्भीर असर पार्न सक्ने एक नयाँ अध्ययनले देखाएको छ। अनुसन्धानकर्ताहरूका अनुसार यस्तो बानीले समयसँगै कलेजोमा स्थायी क्षति पुग्ने र अन्ततः लिभर सिरोसिस तथा लिभर फेल हुने जोखिम बढाउन सक्छ।
चीनको हुआजोङ युनिभर्सिटी अफ साइन्स एन्ड टेक्नोलोजीका अनुसन्धानकर्ताले गरेको अध्ययन हेपाटोलोजी इन्टरनेशनल जर्नलमा प्रकाशित भएको हो। अध्ययनमा रक्सी सेवन नगर्ने तर कलेजोमा बोसो जम्ने समस्या (NAFLD) भएका १ लाख १२ हजार १ सय ९६ जनाको स्वास्थ्य विवरण विश्लेषण गरिएको थियो।
अनुसन्धानले नियमित रूपमा पर्याप्त र गुणस्तरीय निद्रा नलिने व्यक्तिहरूमा लिभर सिरोसिस हुने सम्भावना उल्लेखनीय रूपमा बढी रहेको देखाएको छ। वैज्ञानिकहरूका अनुसार निद्राको कमीले शरीरको जैविक घडी (Body Clock) मा असर पार्नुका साथै कलेजोको मर्मत तथा पुनःनिर्माण प्रक्रियामा अवरोध पुर्याउँछ। यसका कारण कलेजोका स्वस्थ कोषहरू नष्ट हुँदै जान्छन् र तिनको स्थानमा दागयुक्त तन्तु (Scar Tissue) बन्न थाल्छ। यही अवस्था लामो समयसम्म रहँदा कलेजोले आफ्नो सामान्य कार्य गर्न नसक्ने अवस्था सिर्जना हुन सक्छ।
लिभर सिरोसिसका प्रमुख लक्षणमा लगातार थकान महसुस हुनु, भोक कम लाग्नु, तौल घट्दै जानु, वान्ता हुनु, आँखा तथा छाला पहेँलो हुने (जन्डिस), पेटमा पानी जम्नु, पिसाबको रङ गाढा हुनु तथा स्मरणशक्ति कमजोर हुनु समावेश छन्।
सामाजिक सञ्जालमा ‘लिभरडक’ नामले परिचित कलेजो रोग विशेषज्ञ डा. एबी फिलिप्सका अनुसार मानिसले आफ्नो आनुवंशिक जोखिम परिवर्तन गर्न नसके पनि जीवनशैली सुधार गरेर कलेजो रोगको जोखिम घटाउन सक्छ। विशेषगरी हरेक रात ७–८ घण्टा गहिरो र नियमित निद्रा लिनु, सन्तुलित आहार अपनाउनु, नियमित व्यायाम गर्नु तथा रक्सी र धूम्रपानबाट टाढा रहनु कलेजोको स्वास्थ्यका लागि लाभदायक हुने चिकित्सकहरूको सुझाव छ।
यद्यपि, यो अध्ययनले खराब निद्रा र लिभर सिरोसिसबीच सम्बन्ध देखाएको हो। यसले खराब निद्राले नै प्रत्यक्ष रूपमा सिरोसिस गराउँछ भन्ने निष्कर्ष भने प्रस्तुत गरेको छैन। तर, पर्याप्त निद्रा स्वस्थ कलेजोका लागि महत्त्वपूर्ण रहेकोमा विशेषज्ञहरू एकमत छन्।
क्याटेगोरी : स्वास्थ्य/जीवन शैली
प्रतिक्रिया