भारतमा पछिल्ला केही दिनयता देखिएको विद्यार्थी तथा युवा आन्दोलनले शिक्षा प्रणालीमाथि मात्रै प्रश्न उठाएको छैन, यसले भारतीय राजनीतिमा नयाँ पुस्ताको उदयको संकेतसमेत दिएको छ ।
यो आन्दोलन प्रधानमन्त्री नरेन्द्र मोदी नेतृत्वको सरकारका लागि मात्र चुनौती होइन, भारतको राजनीतिक संस्कृतिमा नयाँ मोडको सुरुआत पनि हुन सक्छ ।
यो आन्दोलनको सुरुआत मेडिकल प्रवेश परीक्षाको प्रश्नपत्र चुहावटप्रति आक्रोशबाट भएको हो । तर आन्दोलन विस्तारै परीक्षा प्रणालीको सीमाभन्दा बाहिर निस्केर रोजगारी, शिक्षा सुधार, सरकारी जवाफदेहिता र युवाको भविष्यसँग जोडिएका व्यापक मुद्दाहरूमा केन्द्रित हुँदै गएको छ ।
यस आन्दोलनको सबैभन्दा महत्वपूर्ण पक्ष यसको नेतृत्व हो । आन्दोलनको अग्रपङ्क्तिमा मुख्यतः जेनजी अर्थात् नयाँ पुस्ताका विद्यार्थी र युवाहरू छन् । उनीहरूले सामाजिक सञ्जाललाई संगठन र अभियानको मुख्य माध्यम बनाएका छन् । यही कारण आन्दोलन छोटो समयमै दिल्लीबाट मुम्बई, कोलकाता, बेंगलाेर लगायतका शहरहरूमा फैलिएको छ।
भारतका युवाहरू अब परम्परागत राजनीतिक दलहरूको भाषण मात्र सुन्ने अवस्थामा छैनन् । उनीहरू परिणाम, पारदर्शिता र अवसरको माग गरिरहेका छन् । आन्दोलनले देखाएको ऊर्जा भारतको ठूलो युवा जनसंख्याले अब प्रत्यक्ष रूपमा राष्ट्रिय राजनीतिमा प्रभाव पार्न सक्ने संकेतका रूपमा हेरिएको छ ।
यसबीच विपक्षी दलहरूले पनि आन्दोलनप्रति ऐक्यबद्धता जनाएका छन् । विपक्षी नेता राहुल गान्धी आन्दोलनका क्रममा पक्राउ परेपछि आन्दोलनले थप राष्ट्रिय र राजनीतिक चर्चा पाएको छ । यसले विद्यार्थी आन्दोलनलाई व्यापक राजनीतिक बहसमा रूपान्तरण गरेको विश्लेषण भइरहेको छ ।
यद्यपि, आन्दोलनको अन्तिम परिणाम के हुन्छ भन्ने अझै स्पष्ट छैन । सरकारले शिक्षा सुधारको प्रतिबद्धता जनाएको छ तर आन्दोलनकारीहरू आश्वासन मात्रै होइन, व्यवहारिक सुधार र जवाफदेहिताको माग गरिरहेका छन् ।
यस आन्दोलनले एउटा महत्वपूर्ण सन्देश दिएको छ, भारतको नयाँ पुस्ता अब मतदान गर्ने पुस्ता मात्र होइन, राजनीतिक एजेन्डा निर्धारण गर्ने शक्ति पनि बन्दै गएको छ । यदि युवाको असन्तुष्टि समाधान गर्न सकिएन भने यसले भविष्यका चुनाव, राजनीतिक गठबन्धन र सार्वजनिक नीतिहरूमा समेत गहिरो प्रभाव पार्न सक्छ ।
क्याटेगोरी : अन्तराष्ट्रिय
प्रतिक्रिया